Δεν αλλάζεις τον κόσμο με μία δράση. Αλλά μπορείς να αλλάξεις μια καθημερινότητα. Η κοινωνική προσφορά συχνά συνδέεται με το εύρος μιας δράσης. Με το πόσο μεγάλης εμβέλειας είναι, πόσο οργανωμένη, πόσο εμφανής προς τα έξω. Στην πράξη, όμως, η αξία της κρίνεται αλλού: στο αν απαντά σε πραγματικές ανάγκες και στο αν έχει ουσιαστικό αντίκτυπο στην καθημερινότητα εκείνων που τη δέχονται.

Όταν η προσφορά βασίζεται στην κατανόηση των αναγκών και όχι σε έτοιμες λύσεις, παύει να είναι γενική και γίνεται στοχευμένη. Και αυτό είναι που, τελικά, κάνει τη διαφορά.

Συνήθως, η πρόθεση να προσφερθεί βοήθεια είναι δεδομένη. Εκεί που διαφοροποιείται η ποιότητα της πράξης είναι στο σημείο που προηγείται η ακρόαση. Όταν υπάρχει χρόνος και διάθεση να αποτυπωθούν οι πραγματικές συνθήκες, οι δυσκολίες και οι καθημερινές ανάγκες, τότε η προσφορά αποκτά σαφή σκοπό και πρακτική αξία.

Σε πρόσφατες δράσεις στήριξης σχολικών μονάδων, αυτή η προσέγγιση αποδείχθηκε καθοριστική. Η αρχική πρόθεση αφορούσε την ενίσχυση της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Η τελική μορφή της προσφοράς, όμως, διαμορφώθηκε μέσα από άμεση επικοινωνία με τους ίδιους τους εκπαιδευτικούς και από την αποτύπωση των αναγκών κάθε σχολικής κοινότητας ξεχωριστά.

Σε μία περίπτωση, η έμφαση δόθηκε σε βασικό εξοπλισμό και σχολική ύλη που στηρίζουν τη λειτουργία της τάξης και την καθημερινή εκπαιδευτική προετοιμασία. Σε άλλη, σε υλικό και παιχνίδια ειδικής αγωγής, εργαλεία που ενισχύουν τη μάθηση μέσα από τη διάδραση, την ανάπτυξη δεξιοτήτων και την προσαρμογή στις ανάγκες των μαθητών.

Καμία από αυτές τις παροχές δεν εντυπωσιάζει με το μέγεθός της. Όλες, όμως, έχουν άμεση χρησιμότητα. Γιατί αξιοποιούνται καθημερινά, εκεί όπου υπάρχει πραγματική ανάγκη, και στηρίζουν έμπρακτα το έργο των εκπαιδευτικών και τη μαθησιακή εμπειρία των παιδιών.

Η κοινωνική προσφορά δεν χρειάζεται να υπόσχεται μόνο μεγάλες αλλαγές για να έχει νόημα. Αποκτά αξία όταν σχεδιάζεται με ρεαλισμό, όταν εστιάζει στο εφικτό και όταν αφήνει πίσω της κάτι που μπορεί να χρησιμοποιηθεί, να στηρίξει, να διευκολύνει. Εκεί βρίσκεται και ο ουσιαστικός της αντίκτυπος.

Σε τέτοιες πρωτοβουλίες αναδεικνύεται και κάτι ακόμη: η σημασία της συμμετοχής. Όταν οι άνθρωποι εμπλέκονται ουσιαστικά, συνεισφέρουν επιπλέον, προσφέρουν υλικό και χρόνο χωρίς να τους ζητηθεί, τότε η προσφορά παύει να είναι μια μεμονωμένη ενέργεια και μετατρέπεται σε συλλογική στάση.

Τελικά, η κοινωνική προσφορά λειτουργεί και ως ένδειξη του τρόπου με τον οποίο προσεγγίζεται ο σχεδιασμός τέτοιων πρωτοβουλιών. Αναδεικνύει τη σημασία της ισορροπίας ανάμεσα στην πρόθεση και την ουσία, καθώς και την ανάγκη οι δράσεις να βασίζονται σε πραγματικές συνθήκες και ανάγκες. Και, κυρίως, να υλοποιούνται με σεβασμό, συνέπεια και ευαισθησία προς τους ανθρώπους που τις δέχονται.

Η κοινωνική προσφορά δεν είναι καμπάνια. Είναι στάση.

Δεν αλλάζεις τον κόσμο με μία δράση. Μπορείς, όμως, να αλλάξεις μια καθημερινότητα. Και αυτό συχνά είναι το πιο ουσιαστικό σημείο εκκίνησης.